Lễ Katé tại Ninh Thuận năm 2018

Ngày đăng: 25/10/2018

Katé – một trong những lễ hội quan trọng và đặc sắc nhất trong kho tàng văn hóa của người Chăm ở hai tỉnh Ninh Thuận và Bình Thuận, được diễn ra hằng năm vào đầu tháng 7 theo lịch Chăm, thường rơi vào khoảng cuối tháng 9 đầu tháng 10 dương lịch. Năm 2017, lễ hội Katé tại Ninh Thuận được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia. Vì vậy, năm 2018, lễ Katé được tổ chức lớn hơn, hoành tráng hơn mọi năm. Như thường lệ, Katé được tổ chức tại ba địa điểm: tháp Po Klaong Garai, tháp Po Romé và đền Po Inư Nagar, sau đó bà con ăn tết tại làng và gia đình.

Lễ hội Katé là dịp để người Chăm cùng tưởng nhớ đến ông bà tổ tiên, các vị anh hùng dân tộc đã được thần hoá. Mọi người cùng nhau trang hoàng nhà cửa, mua sắm quần áo mới, chuẩn bị những mâm cỗ đầy để cúng tế trời đất, thần linh cầu cho mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt và gửi đến ông bà tổ tiên những lời cầu nguyện cho gia đình an yên, hạnh phúc.

Ngày xưa, Katé chỉ có phần lễ nhưng hiện tại, phần hội cũng là một phần rất quan trọng và thu hút nhiều nam thanh nữ tú người Chăm tham gia. Lễ Katé diễn ra trình tự như sau: đầu tiên là lễ rước xiêm y Thánh Mẫu từ người Raglai trên Tây Nguyên về đền Po Inư Nagar, ngày hôm sau là lễ cúng Katé trên tháp Po Klong Garai, tháp Po Romé, đền Po Inư Naga và sau đó là lễ cúng tại làng và nhà.

Ngày 8/10/2018 nhằm ngày 30/6 theo lịch Chăm: Lễ rước xiêm y Thánh Mẫu

Đây là nghi thức vô cùng quan trọng được diễn ra tại làng Hữu Đức: người em út Raglai từ trên rừng xuống đem theo xiêm y Thánh mẫu Po Nagar mà họ đã gìn giữ cẩn thận trong 1 năm và giao lại cho người Chăm. Sau khi đón nhận, người Chăm giữ y trang tại một ngôi đền nhỏ và họ sẽ mặc lên tượng Thánh mẫu Po Nagar trong nghi lễ mặc đồ cho tượng vào ngày hôm sau.

Người dân đang háo hức đợi đón đoàn rước xiêm y Thánh Mẫu

Các vị chức sắc Chăm dẫn đầu đoàn rước xiêm y

Nam nữ Chăm trong trang phục truyền thống đang múa hát

Đền nhỏ, nơi đoàn rước đặt xiêm y

Kiệu rước y trang được đặt trong sân ngôi đền nhỏ

Ngày 09/10/2018 nhằm ngày 01/7 theo lịch Chăm:

Buổi sáng: Lễ cúng Katé tại đền, tháp

Lễ hội Katé của người Chăm ở Ninh Thuận diễn ra ở 3 đền tháp trong cùng ngày, cùng giờ vì thế chúng tôi chỉ kịp tìm hiểu lễ hội tại đền Po Inư Nagar và tháp Po Romé (do vị trí gần nhau).

Trình tự các bước trong nghi thức lễ tại đền tháp như sau:

- Lễ rước y trang
- Lễ mở cửa tháp
- Lễ tắm tượng thần
- Lễ mặc y phục cho tượng thần
- Đại lễ

Địa điểm 1: Đền Po Inu Nagar (làng Hữu Đức)

 

Đền Po Inư Nagar 

Phụ nữ Chăm đang bưng lễ đến đền

Người dân đang chuẩn bị bày mâm cúng trong sân đền Po Inư Nagar

Bên trong đền trước giờ làm lễ cúng

Những cô gái Chăm xinh đẹp trong Ao May (trang phục truyền thống Chăm)

Địa điểm 2: đền Po Romé (làng Hậu Sanh)

 

Đoàn rước y trang đến tháp Po Romé

Quang cảnh lễ Katé tại tháp Po Romé

Phụ nữ Chăm đội giỏ đồ cúng

Các vị chức sắc Chăm Bà-La-Môn trước giờ làm lễ mở cửa tháp Po Romé

Phụ nữ Chăm thôn Hậu Sanh và điệu múa truyền thống

Người dân đang dâng lễ vật cùng lời cầu nguyện vào trong tháp

Mâm cúng của Ban phong tục

Những mâm cúng của người dân dưới chân tháp

Bà bóng và mọi người cùng nhảy múa mừng lễ Katé

Một vị chức sắc tuyên bố kết thúc phần lễ Katé tại tháp

Buổi chiều: Lễ cúng Katé tại làng

Địa điểm: Po Klaong Lau, làng Hữu Đức

Các vị chức sắc và người dân đang chuẩn bị những mâm lễ cúng làng

Lễ cúng tại Po Klaong Lau

Sau lễ cúng lại tháp và làng thì mỗi gia đình sẽ dọn mâm cúng tại nhà, trong mâm cúng của họ không bao giờ thiếu gà, mâm cơm, trái cây và bánh Bò (hay còn gọi là bánh Thuẫn).

Mâm cúng tại nhà chị Khánh Ly (Làng Hữu Đức)

Đây là lần đầu chúng tôi trải nghiệm lễ hội Katé tại Ninh Thuận và có cùng chung một cảm nhận rằng không khí lễ hội Katé của người Chăm khá giống với không khí Tết nguyên đán của người Kinh: một bầu không khí vừa náo nhiệt lại vừa ấm áp, là khoảng thời gian để những người xa quê hương trở về nhà đoàn tụ với gia đình, cùng nhau tất bật chuẩn bị lễ, mời sang nhà nhau ăn mừng và chúc nhau một mùa Katé vui vẻ.

Người viết: Huyền Anh

Hình ảnh: Huyền Anh, Khánh Tâm, Khánh Huyền, Khánh Ly, Nguyễn Văn Ẩn

Tin cùng chuyên mục

 
 
Loading the player...
 
Đà Nẵng, Việt Nam

 
 
 
Giờ tham quan
Từ 7 giờ đến 17 giờ hàng ngày
Giá vé
60.000 đồng/người/01 lượt tham quan
Địa chỉ
số 02, đường 2 tháng 9, thành phố Đà Nẵng, Việt Nam
 
Lượt truy cập: 11,566 Hôm qua: 226 - Hôm nay: 150 Tuần trước: 1,416 - Tuần này: 1,213 Tháng trước: 3,970 - Tháng này: 1,326 Đang trực tuyến: 4