Trưng bày

Linga - Yoni

Niên đại: Thế kỷ VII - VIII

Xuất xứ: Trà Kiệu, Quảng Nam

Kí hiệu: BTC 104

Chất liệu: Sa thạch

 

Tục thờ Linga và Yoni có nguồn gốc từ các tộc người ở lưu vực sông Ấn. “Tín ngưỡng của họ gắn liền với thần thoại về thần Mẹ và sự thờ cúng âm lực, coi âm vật của đàn bà là nguốn gốc của mọi sự sáng tạo. Bên cạnh thần Mẹ còn có thần Nam,biểu hiện bằng phiến đá hình dương vật(Theo Will Durant). Theo Ấn Độ giáo thì thần Siva xuất hiện đu tiên dưới hình một cột lửa hình dương vật. Sau này ngưi ta đã biểu tưng hoá Linga và Yoni để thờ thần Siva, coi Linga là biểu hiện của đc tính dương, Yoni là biểu hiện âm tính của thần (Sakti), nghĩa là Siva được xem là thần lưỡng thể. Dạng Linga kết hợp với Yoni được xem là biểu hiện cho sự sáng tạo của thần Siva.

Linga ở Chăm có nhiều loại hình và kiểu dáng khác nhau. Ở tác phẩm này, Linga có ba phần, tượng trưng cho ba vị thần tối cao của Ấn độ giáo được gọi là Tam vị nhất thể: Phần trên là khối hình trụ tròn tượng trưng cho thần Siva – thần huỷ diệt, phần giữa là khối bát giác tượng trưng cho thần Visnu – thần bảo tồn, phần cuối cùng là khối vuông tượng trưng cho thần Brahma – thần sáng tạo. Đây là một trong những loại hình Linga khá phổ biến ở Chăm.